वीरगंजस्थित वीरगंज सुक्खा बन्दरगाहमा कोइला ह्यान्डलिङ गर्ने तरिकामा गरिएको परिवर्तनले आसपासका बासिन्दाहरू थप समस्यामा परेका छन् । अहिले कोइला सीधै नेपालभित्रै बन्दरगाह क्षेत्रमा अनलोड हुन थालेपछि त्यसबाट निस्किने धुलो प्रत्यक्ष रूपमा मानव बस्ती नजिक फैलिन थालेको छ ।
यसअघि रेलमार्फत आउने कोइला भारतको रक्सौल रेल्वे यार्डमा अनलोड हुने गरेको थियो । तर हाल प्रणाली परिमार्जन गरी कोइला सीधै वीरगञ्जस्थित बन्दरगाहमै अनलोड गर्न थालिएको छ, जसका कारण वायु प्रदूषण बढेको स्थानीयवासीको गुनासो छ ।
स्थानीय प्रकाश तिवारीका अनुसार दैनिक रूपमा घर, सडक तथा वरपरका क्षेत्रमा कालो धुलो जमिरहेको छ । हावामा निरन्तर प्रदूषण रहँदा सास फेर्न गाह्रो हुने समस्या बढ्दै गएको उनले बताए ।
यस विषयमा नेपाल इन्टरमोडल ट्रान्सपोर्ट विकास बोर्डमाथि प्रश्न उठ्न थालेको छ । कोइला जस्ता बढी धुलो उत्पन्न गर्ने सामग्रीको व्यवस्थापन गर्दा प्रयोग गरिने संरचनाहरू मानव बस्तीभन्दा टाढा राखिनुपर्ने तिवारीको भनाइ छ ।
वीरगञ्ज महानगरपालिका वडा नं. २५का वडाध्यक्ष आशुतोष चतुर्वेदीले पटक–पटक सम्बन्धित निकायको ध्यानाकर्षण गराउँदा समेत बेवास्ता गरिएको गुनासो गरे । “कोइला तत्काल सुक्खा बन्दरगाह क्षेत्रमा अनलोड गर्न बन्द गरियोस् । यसबाट छेउका गाउँहरू मात्र नभई अन्य क्षेत्र पनि प्रभावित भइरहेका छन्,” उनले भने । यस विषयमा केही दिनमै बन्ने सरकारसमक्ष डेलिगेसन जाने तयारी भइरहेको पनि उनले जानकारी दिए ।
बन्दरगाह क्षेत्रमा मकै, सोयाबिन, चामल, चिनी, नुनजस्ता खाद्य सामग्री तथा मल ठूलो मात्रामा भण्डारण र ढुवानी हुने गर्दछ । यस्तो अवस्थामा कोइलाको धुलो खाद्य वस्तुमा मिसिन सक्ने जोखिमले खाद्य सुरक्षा र जनस्वास्थ्यमा गम्भीर असर पार्ने सम्भावना रहेको देखिन्छ ।
