वीरगंज महानगरपालिका वडा नम्बर २९ मुसैलीमा ६५ लाख रुपैयाँभन्दा बढी लागतमा निर्माण गरिएको बर्थिङ सेन्टरको भवन चार वर्षदेखि प्रयोगविहीन अवस्थामा रहेको छ । प्रसूति सेवा उपलब्ध गराउने उद्देश्यले निर्माण गरिएको भवन सञ्चालनमा आउन नसक्दा सरकारी लगानी खेर जाने अवस्थामा पुगेको छ ।
वीरगंज महानगरपालिकाले करिब चार वर्षअघि महानगरपालिकाका ६ वटा वडामा कुल ३ करोड ९५ लाख रुपैयाँको लागतमा बर्थिङ सेन्टरका भवन निर्माणसुरु गरिएको थियो । वडा नम्बर २९ मुसैली, वडा नम्बर ३० लालपर्सा, वडा नम्बर ३१ बेल्वा, वडा नम्बर २२ मनियारीलगायत ६ वटा वडामा निर्माण गरिएका ती भवनमध्ये एक मात्र सञ्चालनमा आए पनि अन्य भवन अझै प्रयोगविहीन अवस्थामा रहेका छन् ।
भवन निर्माण सम्पन्न भएको लामो समय बितिसक्दा पनि सञ्चालनमा आउन नसक्दा भवनका झ्याल, ढोका, बिजुली बत्ती तथा अन्य सामग्री बिग्रिन थालेका छन् । मुसैलीस्थित बर्थिङ सेन्टरको भवनसमेत प्रयोगमा नआउँदै जीर्ण बन्न थालेको स्थानीयको गुनासो छ । जनताको स्वास्थ्य सेवाका लागि खर्च गरिएको सरकारी रकमबाट निर्माण भएका संरचना संरक्षण र सदुपयोग हुन नसक्दा राज्यको सम्पत्तिमा क्षति पुगिरहेको उनीहरूको भनाइ छ ।
महानगरपालिकाको प्रशासनिक शाखाका अनुसार आवश्यकताको अभावमा उक्त बर्थिङ सेन्टर सञ्चालन हुन नसकेको हो । स्थानीयले आवश्यक स्वास्थ्य सेवा वीरगंज महानगरपालिकाकै केन्द्रीय स्वास्थ्य संस्थाबाट लिनुपर्ने अवस्था रहेको प्रशासनिक शाखाको भनाइ छ ।
तर, स्थानीयको आवश्यकता नरहेको भन्दै बर्थिङ सेन्टर सञ्चालन नगर्ने हो भने लाखौँ रुपैयाँ खर्च गरेर भवन निर्माण गर्नुको औचित्य के थियो भन्ने प्रश्न उठेको छ । निर्माण गर्नुअघि स्थानीय आवश्यकता, सेवा सञ्चालनको सम्भाव्यता र आवश्यक पूर्वाधारबारे अध्ययन गरिएको थियो वा थिएन भन्ने विषयसमेत अहिले चर्चामा आएको छ ।
वडा नम्बर २९ का वडाध्यक्ष धर्मेन्द्र चौधरीले मुसैलीस्थित बर्थिङ सेन्टरसम्म पुग्ने बाटो र खानेपानीको उचित व्यवस्था नै नभएको अवस्थामा भवन निर्माण गरिएको बताएका छन् । आवश्यक पूर्वाधारको व्यवस्था नगरी भवन निर्माण गर्ने इन्जिनियर तथा सम्बन्धित निकायको भूमिकामाथि छानबिन गरी आवश्यक कारबाही गर्नुपर्ने उनको माग छ ।
स्थानीयवासीका अनुसार गाउँको खेतीयोग्य जमिनमा लाखौँ रुपैयाँ खर्चेर अस्पतालका भवन निर्माण गरिए पनि स्थानीयले त्यसबाट कुनै स्वास्थ्य सेवा पाउन सकेका छैनन् । जनताको आवश्यकता र सुविधालाई प्राथमिकता दिनुको सट्टा बजेट खर्च गर्ने उद्देश्यले मात्र योजना अघि बढाइएको हो कि भन्ने आशंकासमेत उनीहरूले व्यक्त गरेका छन् ।
चार वर्षसम्म भवन प्रयोगमा नआउँदा त्यसमा जडान गरिएका झ्याल, ढोका, बिजुलीका सामग्री तथा अन्य संरचना बिग्रिँदै गएका छन् । सरकारी सम्पत्तिको संरक्षण गर्नुपर्ने दायित्व बोकेका महानगरपालिकाका जिम्मेवार अधिकारी र जनप्रतिनिधिले समेत यस्ता संरचनाको संरक्षण तथा सञ्चालनमा चासो नदिएको भन्दै स्थानीयले असन्तुष्टि जनाएका छन् ।
बर्थिङ सेन्टर निर्माण गर्नुअघि बाटो, खानेपानी, विद्युत्, आवश्यक स्वास्थ्य उपकरण र जनशक्तिको व्यवस्थापनबारे अध्ययन गरिएको थियो वा थिएन भन्ने विषय सार्वजनिक हुनुपर्ने स्थानीयको माग छ । यदि सेवा सञ्चालनका लागि आवश्यक पूर्वाधार थिएन भने निर्माणकै क्रममा त्यसको व्यवस्थापन किन गरिएन भन्ने प्रश्न पनि उठेको छ ।
जनताको स्वास्थ्य सेवामा सहज पहुँच पुर्याउने उद्देश्यले निर्माण गरिएका भवन चार वर्षसम्म प्रयोगमा आउन नसक्नुले वीरगंज महानगरपालिकाको योजना छनोट, बजेट कार्यान्वयन, निर्माणपछिको अनुगमन र सरकारी सम्पत्ति संरक्षण प्रणालीमाथि गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ ।
स्थानीयले प्रयोगविहीन अवस्थामा रहेका बर्थिङ सेन्टर तत्काल सञ्चालनमा ल्याउन वा सञ्चालन हुन नसक्नुको वास्तविक कारण सार्वजनिक गर्न माग गरेका छन् । साथै, करोडौँ रुपैयाँ खर्चेर निर्माण गरिएका संरचना अलपत्र पार्ने कार्यमा जिम्मेवार निकाय र पदाधिकारीको भूमिका छानबिन गरी जवाफदेहिता कायम गर्नसमेत उनीहरूले महानगरपालिकासँग माग गरेका छन् ।