काठमाडौं । भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी तीनदिने औपचारिक भ्रमणका लागि फिलिपिन्सको राजधानी मनिला जाने भएका छन् । सोमबारदेखि सुरु हुने भ्रमणका क्रममा उनले मनिलामा आयोजना हुने आसियान शिखर सम्मेलन तथा पूर्वी एसिया शिखर सम्मेलनमा सहभागिता जनाउने कार्यक्रम रहेको छ ।
भ्रमणका क्रममा प्रधानमन्त्री मोदीले विभिन्न देशका नेताहरूसँग क्षेत्रीय सुरक्षा, समुद्री सहकार्य, आर्थिक सम्बन्ध तथा व्यापारिक साझेदारीका विषयमा छलफल गर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
भारतीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार सम्मेलनमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प, ब्राजिलका राष्ट्रपति लुइज इनासियो लुला दा सिल्भा र क्यानडाका प्रधानमन्त्री मार्क कार्नीसहित विभिन्न देशका शीर्ष नेताहरू सहभागी हुने सम्भावना छ ।
मोदीको भ्रमणका क्रममा भारत र आसियान सदस्य राष्ट्रबीचको रणनीतिक सम्बन्ध थप सुदृढ बनाउने विषय प्राथमिकतामा रहनेछ । विशेषगरी हिन्द–प्रशान्त क्षेत्रमा समुद्री सुरक्षा, रक्षा सहकार्य तथा व्यापार विस्तारका विषयमा छलफल हुने बताइएको छ ।
भारतले आफ्नो ‘एक्ट इस्ट’ नीतिअन्तर्गत दक्षिणपूर्वी एसियाली राष्ट्रहरूसँगको सम्बन्धलाई विशेष प्राथमिकता दिँदै आएको छ । यसैक्रममा आसियानसँगको वस्तु व्यापार सम्झौता (एआईटीआईजीए) पुनरावलोकन प्रक्रिया छिटो सम्पन्न गर्ने विषय पनि भारतको प्राथमिकतामा रहेको छ ।
सम्मेलनमा क्वाड सदस्य राष्ट्रका नेताहरूको समेत उपस्थिति रहने भएकाले क्वाड बैठक हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ । यद्यपि, यसबारे आधिकारिक जानकारी सार्वजनिक भइसकेको छैन ।
के हो आसियान ?
आसियान (ASEAN) दक्षिणपूर्वी एसियाली राष्ट्रहरूको क्षेत्रीय संगठन हो । यसको पूरा नाम ‘एसोसिएसन अफ साउथइस्ट एसियन नेसन्स’ हो ।
यस संगठनमा इन्डोनेसिया, फिलिपिन्स, मलेसिया, सिंगापुर, ब्रुनाई, थाइल्यान्ड, भियतनाम, म्यानमार, लाओस, कम्बोडिया र पूर्वी टिमोर गरी ११ सदस्य राष्ट्र छन् ।
आसियानले क्षेत्रीय शान्ति, स्थिरता, आर्थिक विकास तथा सदस्य राष्ट्रबीच आपसी सहकार्य अभिवृद्धि गर्ने उद्देश्यले काम गर्दै आएको छ ।
भारतसहित चीन, जापान, दक्षिण कोरिया, अस्ट्रेलिया, न्युजिल्यान्ड, अमेरिका र रुस पनि आसियानसँग सम्बन्धित क्षेत्रीय संवाद तथा पूर्वी एसिया शिखर सम्मेलनमा सहभागी हुँदै आएका छन् ।