मकवानपुरस्थित कुलेखानी जलाशयमा पानीको सतह बढ्दै गएपछि रौतहट प्रशासनले बागमती नदीको तटीय क्षेत्रमा बसोबास गर्ने सर्वसाधारणलाई उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ ।
जलाशयमा पानीको सतह थप बढेर मुख्य बाँधका ढोका खोल्नुपर्ने अवस्था आए बागमती नदीमा आकस्मिक रूपमा पानीको बहाव बढ्न सक्ने जोखिम रहेको भन्दै प्रशासनले नदी किनारका बासिन्दालाई सुरक्षित स्थानमा सर्न अनुरोध गरेको हो ।
नेपाल विद्युत् प्राधिकरणको कुलेखानी प्रथम आयोजनाले जलाशयमा पानीको मात्रा बढ्दै गएको भन्दै शनिबार पहिलो चेतावनी जारी गरेको थियो ।
रौतहटका सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी हेमराज फुयालका अनुसार शनिबार दिउँसो कुलेखानी (इन्द्रसरोवर) जलाशयको जलसतह १ हजार ५२८.१५ मिटर पुगेको थियो। साँझसम्म जलसतह १ हजार ५२९ मिटर पुग्न सक्ने आकलन गरिएको थियो ।
नेपाल विद्युत् प्राधिकरणको कुलेखानी प्रथम आयोजनाका अनुसार जलसतह १ हजार ५२८.५० मिटर पुगेपछि पहिलो साइरन बजाइने र एसएमएसमार्फत चेतावनी पठाइने व्यवस्था छ ।
‘जलसतह बढ्दै जाँदा बाँधका मुख्य गेट खोल्नुपर्ने अवस्था आउन सक्छ । त्यसबाट मुख्य ड्यामको तल्लो तटीय क्षेत्रअन्तर्गत सिस्नेरी खोला तथा बागमती नदी किनारमा पानीको बहाव आकस्मिक रूपमा बढ्ने उच्च जोखिम छ भन्ने जानकारी आएको छ,’ सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी फुयालले भने, ‘हामीले नदी किनार तथा जोखिमयुक्त क्षेत्रमा बसोबास गर्ने स्थानीयलाई तत्काल सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण हुन भनेका छौँ ।’
प्रशासनले सिस्नेरी खोला तथा बागमती नदी किनार र आसपासका मार्गमा रात्रिकालीन यात्रा नगर्न तथा नगराउन आग्रह गरेको छ । नदी किनारमा माछा मार्ने, दाउरा संकलन गर्ने, चौपाया चराउनेलगायतका गतिविधि नगर्न र बहाव क्षेत्र नजिक नजानसमेत सचेत गराइएको छ ।
अर्णब चक्रवातको प्रभावका कारण तीन दिनदेखि लगातार वर्षा भइरहेको छ। निरन्तरको वर्षाले कुलेखानी जलविद्युत् आयोजनाको जलाशयमा पानीको सतह खतराको तह पार गरेको जानकारी प्राप्त भएपछि प्रशासनले स्थानीयलाई सतर्क गराएको हो ।
यसैबीच, जिल्ला प्रशासन कार्यालय मकवानपुरले पनि कुलेखानी जलाशयमा पानीको सतह बढ्दै गएपछि निकासद्वार खोल्ने तयारी गरिएको जनाएको छ ।
कुलेखानीबाट पानी छाडिएमा बागमती नदीको बहाव र जलस्तर बढ्न सक्ने भएकाले रौतहटका नदी किनार तथा तटीय क्षेत्रमा जोखिम बढ्ने सम्भावना रहेको प्रमुख जिल्ला अधिकारी लक्ष्मीप्रसाद पौडेलले बताए ।
‘हामीले सम्भावित बाढी र डुबानको जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै नदी किनारका स्थानीयलाई सावधानी अपनाउन भनेका छौँ,’ उनले भने, ‘नदीको बहाव नजिक नजान र जोखिमयुक्त क्षेत्रबाट सुरक्षित स्थानतर्फ जान तयारी अवस्थामा रहन अनुरोध गरेका छौँ ।’
प्रशासनले सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै नदी तटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई प्रशासन तथा सुरक्षा निकायको सूचनाको पालना गर्न र आवश्यक सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ ।
