महालेखा परीक्षकको प्रतिवेदनले पचरौता नगरपालिकाको आर्थिक तथा प्रशासनिक व्यवस्थापनमाथि प्रश्न उठाइरहेका बेला नगरपालिकाको प्रशासनिक नेतृत्व परिवर्तन भएको छ । लामो समयदेखि निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको जिम्मेवारी सम्हाल्दै आएका वसन्तराज जोशीको स्थानमा गृह मन्त्रालयमा कार्यरत उपसचिव प्रदर्शनी कुमारीलाई पचरौता नगरपालिकामा कामकाज गर्ने जिम्मेवारी दिइएको छ ।
संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयले सोमबार गरेको सरुवा निर्णयअनुसार उपसचिव प्रदर्शनी कुमारी पचरौता आउने भएकी हुन् । मन्त्रालयले एकैपटक २२ उपसचिव र २३ शाखा अधिकृत गरी ४५ कर्मचारीको सरुवा गरेको जनाएको छ ।
पचरौताको प्रशासनिक नेतृत्व परिवर्तनलाई भने सामान्य कर्मचारी सरुवाका रूपमा मात्र हेर्न नमिल्ने अवस्था छ । आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को महालेखा परीक्षकको प्रतिवेदनमा बेरुजु, खर्च व्यवस्थापन, सार्वजनिक रकमको उपयोग, आर्थिक अनुशासन तथा प्रशासनिक निर्णय प्रक्रियासँग सम्बन्धित विभिन्न प्रश्न उठाइएका छन् । यिनै प्रश्नको चाङबीच नयाँ प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतले जिम्मेवारी सम्हाल्नुपर्ने भएको छ ।
जोशीले २०८१ चैत २३ गतेदेखि पचरौता नगरपालिकाको निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको जिम्मेवारी सम्हाल्दै आएका थिए । अब उनको स्थानमा उपसचिव प्रदर्शनी कुमारी आउने भएपछि जोशीलाई पुनः शिक्षा शाखातर्फ फर्काउने तयारी गरिएको छ । लामो समयदेखि एउटै व्यक्तिले फरक–फरक प्रशासनिक जिम्मेवारी सम्हाल्दै आएको अवस्थाको अन्त्य हुने भन्दै स्थानीयले प्रशासनिक नेतृत्व परिवर्तनलाई सकारात्मक रूपमा लिएका छन् ।
शिक्षा शाखाको जिम्मेवारीमाथि पनि प्रश्न
पचरौता नगरपालिकामा प्रशासनिक जिम्मेवारीसँगै शिक्षा शाखाको सञ्चालनलाई लिएर पनि यसअघि प्रश्न उठ्दै आएका थिए । श्री नेपाल राष्ट्रिय माध्यमिक विद्यालय, बेनौलीका लेखापाल मुकेशकुमार सिंहलाई शिक्षा शाखासँग सम्बन्धित जिम्मेवारी दिइएको विषयमा विवाद र आलोचना भएको थियो ।
स्थानीय तहमा शिक्षा प्रशासन सञ्चालन गर्ने शाखामा सम्बन्धित पद, जिम्मेवारी र अधिकारको प्रयोग कसरी भइरहेको थियो भन्ने विषयमा प्रश्न उठ्दै आएको अवस्थामा नयाँ प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतले यसलाई समेत कानुनी र प्रशासनिक प्रक्रियाको दायरामा ल्याउनुपर्ने देखिएको छ । जोशी निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतका रूपमा कार्यरत रहँदा शिक्षा शाखाको जिम्मेवारीसमेत विवादमा परेको र लेखापाल सिंहले शिक्षा शाखा प्रमुखको काम गर्दै आएको विषयमा स्थानीयस्तरमा आलोचना हुँदै आएको थियो ।
महालेखाका प्रश्नको जवाफ खोज्ने चुनौती
पचरौता नगरपालिकाको आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को लेखापरीक्षण प्रतिवेदनमा सार्वजनिक स्रोतको उपयोग, इन्धन खर्च, खर्चको औचित्य, अभिलेख व्यवस्थापन तथा बेरुजुसँग सम्बन्धित विषयमा प्रश्न उठाइएको छ । विशेषगरी नगरपालिकाले उक्त आर्थिक वर्षमा इन्धनमा मात्रै ८१ लाख ३६ हजार ५४० रुपैयाँ खर्च गरेको विषयमा महालेखाले खर्च व्यवस्थापन र अभिलेख प्रणालीमाथि प्रश्न उठाएको छ ।
इन्धन खपतको अभिलेख व्यवस्थित नभएको तथा विभिन्न शीर्षकमा इन्धन खर्च गरिएको विषयसमेत प्रतिवेदनमा औंल्याइएको छ । यस्तो अवस्थामा नयाँ प्रशासनिक नेतृत्वसामु खर्च कसरी भयो, निर्णय कसले गर्यो, खर्चको औचित्य के थियो र देखिएको बेरुजु फछ्र्योटका लागि अहिलेसम्म के कदम चालियो भन्ने विषय स्पष्ट पार्ने चुनौती छ ।
नयाँ प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतले विगतका निर्णय तथा आर्थिक कारोबारलाई कानुनी प्रक्रिया र कागजातका आधारमा परीक्षण गर्ने, महालेखाले औंल्याएका बेरुजुको अवस्था पहिचान गर्ने र बेरुजु फछ्र्योटलाई प्रभावकारी बनाउने अपेक्षा गरिएको छ ।
स्थानीय नागरिकले भने हाकिम परिवर्तनसँगै आर्थिक तथा प्रशासनिक कार्यशैलीमा पनि सुधार आउनुपर्ने माग गरेका छन् । सार्वजनिक रकम खर्च गर्दा निर्णय प्रक्रिया पारदर्शी बनाउनुपर्ने, जिम्मेवारीअनुसार अधिकार प्रयोग गराउनुपर्ने तथा कानुनी आधारबिना एउटै व्यक्तिलाई फरक–फरक जिम्मेवारी दिने प्रवृत्तिको अन्त्य हुनुपर्ने उनीहरूको भनाइ छ ।
पचरौता नगरपालिकामा देखिएका भनिएका प्रशासनिक तथा आर्थिक अनियमितताका विषयमा यसअघि पनि विभिन्न सञ्चारमाध्यमले प्रश्न उठाउँदै आएका छन् । अब नयाँ प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत प्रदर्शनी कुमारीले विगतका निर्णय, आर्थिक कारोबार, बेरुजु तथा विवादित जिम्मेवारीलाई कसरी व्यवस्थापन गर्छिन् भन्ने विषय चासोको बनेको छ ।
