आजदेखि पितृपक्ष अर्थात् सोह्र श्राद्ध सुरु भएको छ। असोज कृष्ण प्रतिपदादेखि सुरु हुने सोह्र श्राद्धअन्तर्गत आज प्रतिपदा श्राद्ध गरिँदैछ ।
सोह्र श्राद्धका क्रममा दिवंगत आफन्त तथा पितृको सम्झनामा तर्पण, सिदादान र पिण्डदान गर्ने धार्मिक परम्परा छ। आश्विन कृष्ण प्रतिपदादेखि शुक्ल प्रतिपदासम्मका १६ तिथिमा पितृलाई श्रद्धापूर्वक सम्झिने भएकाले यस अवधिलाई सोह्र श्राद्ध भनिन्छ ।
धर्मशास्त्रविद्हरूका अनुसार सम्बन्धित दिवंगत व्यक्तिको तिथिअनुसार श्राद्ध गर्ने चलन छ। श्राद्धको मुख्य कर्म अपराह्नकालमा गर्नुपर्ने शास्त्रीय विधान रहेको बताइन्छ ।
सोह्र श्राद्धलाई पितृप्रति श्रद्धा, कृतज्ञता र पारिवारिक दायित्व व्यक्त गर्ने अवसरका रूपमा लिइन्छ। वैदिक सनातन परम्पराअनुसार ठूला चाडपर्व तथा धार्मिक कार्यअघि पितृलाई सम्झिने भएकाले दसैँअघि पितृपक्ष मनाउने परम्परा रहेको छ ।
सोह्र श्राद्धको अन्तिम दिन असोज २४ गते पितृ विसर्जन तथा औँसी श्राद्ध हुनेछ। त्यसपछि असोज २५ गते घटस्थापनासँगै नवरात्र अर्थात् बडादसैँ सुरु हुनेछ ।
कुनै कारणले आफ्नो पितृको तिथिमा श्राद्ध गर्न नसक्नेले वैकल्पिक तिथिमा श्राद्ध गर्न सक्ने धार्मिक परम्परा रहेको धर्मशास्त्रविद्हरू बताउँछन्। यस्तो अवस्थामा कुलपरम्परा र पुरोहितको परामर्शअनुसार श्राद्ध गर्ने गरिन्छ ।
